Nieuwe tentoonstelling op de Mercator brengt historische reis van Pater Damiaan opnieuw tot leven

Evenementen, Nieuws

Nieuwe tentoonstelling op de Mercator brengt historische reis van Pater Damiaan opnieuw tot leven

OOSTENDE – Een historische reis, een iconisch schip en een verhaal dat vandaag nog altijd raakt: aan boord van museumschip Mercator in Oostende staat Pater Damiaan centraal in een tijdelijke tentoonstelling. De expo herdenkt de overbrenging van zijn stoffelijke resten naar België, 90 jaar geleden met de Mercator. Op 23 juni vormt de Dag van de Mantelzorg een natuurlijke aanleiding om ook stil te staan bij Damiaans blijvende betekenis als symbool van zorg en nabijheid. Mantelzorgers krijgen daarom 1 euro korting op de volwassenprijs van een ticket.

De tijdelijke tentoonstelling aan boord van de Mercator loopt tot en met 15 november 2026. Ze herinnert aan de historische rol, die het opleidingsschip in 1936 speelde bij de overbrenging van de stoffelijke resten van Pater Damiaan naar België. De Mercator nam de lijkkist over in Colon, aan het Panamakanaal, en bracht ze vervolgens naar Antwerpen, waar het schip op 3 mei 1936 aankwam. Twee dagen later bereikte de lijkkist Leuven.

Een historische reis met blijvende betekenis

Pater Damiaan vertrok in 1863 als missionaris naar Hawaï. Tien jaar later koos hij er vrijwillig voor om naar Molokaï te gaan, waar mensen met lepra verbannen leefden. Hij stond hen bij, verzorgde hen en bleef dicht bij hen, ook nadat hij zelf lepra kreeg. Hij overleed op 15 april 1889 op Molokaï.

Net die keuze voor blijvende nabijheid maakt zijn verhaal vandaag nog altijd herkenbaar. Op de Dag van de Mantelzorg krijgt de expo daarom een bijkomende laag: Damiaan toont hoe zorg niet alleen draait om praktische hulp, maar ook om trouw, aanwezigheid en menselijke waardigheid.

“De tentoonstelling vertelt een belangrijk hoofdstuk uit de geschiedenis van de Mercator, maar raakt ook aan een universeel thema: zorgen voor een ander,” zegt Samuel Lauwers, coördinator Mercator. “Pater Damiaan bracht zorg en nabijheid radicaal in de praktijk. In die zin kunnen we hem vandaag ook zien als een mantelzorger avant la lettre.”

Naar aanleiding van de Dag van de Mantelzorg zet de Mercator ook hedendaagse mantelzorgers in de kijker. Mantelzorgers krijgen 1 euro korting op de volwassenprijs van een ticket.

Wat is er te zien aan boord?

De tentoonstelling bevindt zich in post 1, de leefruimte van de kadetten. Bezoekers ontdekken er onder meer de vaarroute op een wereldkaart, twee persoonlijke fotoboeken van commandant Van de Sande, informatieborden met historische foto’s, kranten uit 1936 en verschillende herinneringsmedailles.

De expo toont de volledige reis van de lijkkist: van de ontgraving op Molokaï tot de overbrenging via Honolulu, San Francisco en Colon, en uiteindelijk de aankomst in Antwerpen en Leuven. Zo verbindt de tentoonstelling de geschiedenis van Pater Damiaan met de maritieme geschiedenis van de Mercator.

Mercator blijft Oostends erfgoedicoon

Naast de tijdelijke expo rond Pater Damiaan kunnen bezoekers aan boord ook de vaste bezienswaardigheden ontdekken, zoals het leven van de kadetten, de lange reizen van het opleidingsschip en de geschiedenis van dit unieke zeilschip.

De Mercator is sinds 1994 beschermd als monument en sinds 2017 erkend als varend erfgoed. Het onderhoud van het schip gebeurt met de hulp van vrijwilligers. Wie wil bijdragen aan het behoud van dit bijzondere erfgoed, onder meer via schilderwerken of koper poetsen, kan contact opnemen met Toerisme Oostende.