KUURNE/RED. – Op amper 55 kilometer van Kuurne, via Gent, ligt Herzele aan de rand van de Vlaamse Ardennen. Sinds de fusie bestaat de gemeente uit acht deelgemeenten: Herzele, Borsbeke, Hillegem, Ressegem, Sint-Antelinks, Sint-Lievens-Esse, Steenhuize-Wijnhuize en Woubrechtegem.

Soms hoef je niet ver van huis te gaan om verrassingen te ontdekken. Tijdens deze aflevering van Onderweg trokken we met de camper naar het zuiden van Oost-Vlaanderen. Herzele bleek een landelijke gemeente waar geschiedenis, natuur, ambacht en het dagelijkse leven mooi in elkaar overvloeien.

Water

Onze geplande overnachting op het dorpsplein viel letterlijk in het water: de foorkramers hadden hun plaatsen al ingenomen voor de Herzeelse kermis. Gelukkig vonden we snel een alternatief aan evenementenhal De Steenoven. Daar stond die avond bovendien de laatste try-out van Kamal Kharmach voor zijn eindejaarsshow op het programma. Ons verblijf werd zo een heerlijke mix van wandelen, fotograferen, ontdekken, genieten en lachen.

Serviette

Ook op culinair vlak stelt Herzele niet teleur. Bij Serviette de Juliette aan de Groenlaan genoten we van royale porties, vriendelijke bediening en een uitstekende prijs-kwaliteitverhouding. Het gezellige interieur, de lichtgroene faiencesteentjes aan de gevel en de waardering van 13,5 bij Gault&Millau maakten de ervaring compleet.

Bier

Bier behoort uiteraard tot het DNA van Herzele. De gemeente telde jarenlang twee bekende brouwerijen: De Ryck en Van den Bossche. Brouwerij De Ryck sloot in 2025 de deuren, al worden de bieren elders verder gebrouwen. Zo blijft de Herzeelse biergeschiedenis voortleven.

Brouwerij Van den Bossche wordt nog steeds gebrouwen volgens een familietraditie die teruggaat tot 1897. Buffalo, Pater Lieven, Livinus en Lamoral zijn er klinkende namen. Wie graag iets bijzonders proeft, kan kennismaken met ‘zatte Rita’, een donkerbruin bier met karamelsmaak.

Buffalo werd ooit gebrouwen voor een circus dat de naam van het circus op een gelegenheidsbier wilde zien prijken. Tijdens een gepassioneerde rondleiding vertelde Octaaf, de zoon van de huidige brouwer, met zichtbaar enthousiasme over het vak. Ondertussen was het een komen en gaan van klanten die bakken bier kwamen ophalen – en ja, daar zaten ook enkele dames tussen. Bier sleuren blijkt duidelijk niet uitsluitend mannenwerk.

Een burcht met een bewogen verleden

Wie door het centrum wandelt, kan moeilijk naast de burcht van Herzele kijken. De gerestaureerde toren, de restanten van de versterking en de slotgracht geven de site een bijzonder karakter.

De oorsprong van de burcht gaat terug tot de 13de eeuw. In 1380 werd ze zwaar beschadigd tijdens de strijd tussen de graaf van Vlaanderen en de opstandige Gentenaars. Bij een nieuwe confrontatie in 1579 volgde opnieuw zware schade. Uiteindelijk bleven vooral ruïnes over. De gemeente verwierf de site in 1969 en liet de overblijfselen vanaf de jaren zeventig restaureren en consolideren.

Vandaag is de burcht een van de herkenningspunten van Herzele: een plek waar het verleden tastbaar wordt, zonder dat je daarvoor een geschiedenisboek hoeft open te slaan.

Twee molens in het landschap

Ook molens maken deel uit van het Herzeelse landschap. De gemeente telt twee bekende windmolens: Molen Ter Rijst en de Buysesmolen.

Molen Ter Rijst is een veertien meter hoge korenmolen. De bouw startte in 1794, maar geldgebrek gooide roet in het eten. Een opvallend detail is de windwijzer in de vorm van een muildier. Die verwijst naar het feit dat het molenaarschap hier nooit eenvoudigweg van vader op zoon overging.
De Buysesmolen vertelt een ander verhaal, maar beide molens herinneren aan een tijd waarin windkracht onmisbaar was om graan te malen. Ze vormen bovendien prachtige bakens in het open landschap. Wandelaars kunnen beide molens opnemen in het Tweemolenspad.

Buitenwegen, groen en landelijke rust

Wat tijdens onze tocht meteen opviel, was de rust. We reden en wandelden langs weiden, akkers, koolzaadvelden en maïs. Statige woningen herinneren aan vroegere notabelen en geven sommige straten extra allure.

De kleine wegen en wandelpaden nodigen uit om het tempo te verlagen. Het ene moment loop je onder een dicht bladerdak, het volgende opent het landschap zich over uitgestrekte velden. Een bruggetje, vlonderpad, oude weg of wegwijzer naar een volgend gehucht maakt de tocht telkens weer boeiend. Herzele is geen bestemming die je vanaf één centraal plein ontdekt. De charme zit juist in het rondtrekken, verdwalen en onderweg zijn.

Een kleine leeuw met een groot uitzicht

Een verrassende halte vonden we in Sint-Lievens-Esse: de Leeuw van Waterloo aan de Zavelstraat. De kleinere versie van het bekende monument staat boven op een heuvel en kijkt niet naar Frankrijk, maar naar Nederland.

Omdat de heuvel op privéterrein ligt, hadden we toestemming nodig om dichterbij te komen. De eigenaar verwelkomde ons echter hartelijk en moedigde ons zelfs aan om naar boven te klimmen. Zo werd het bezoek meer dan alleen een fotomoment.

Ook fietsers komen aan hun trekken. De oude trambedding biedt mogelijkheden om de omgeving op twee wielen te verkennen.

Van watten naar boeken

De Wattenfabriek is een ander opmerkelijk voorbeeld van Herzeels erfgoed. Het gebouw werd in 1925 opgetrokken als katoenspinnerij en later gebruikt voor de productie van watten, onder meer voor laboratoria en grootwarenhuizen. Toen ook die activiteit verdween, kreeg het gebouw een nieuwe bestemming. Na een grondige renovatie opende De Wattenfabriek in 2012 opnieuw de deuren. Vandaag biedt de site onderdak aan onder meer de bibliotheek, de academie, culturele diensten en verschillende activiteiten. Waar vroeger machines draaiden, is nu ruimte voor kennis, cultuur en ontmoeting.

Een gemeente op kindermaat

Herzele verraste ons ook met zijn vele speelpleintjes. Opvallend was vooral dat ze er niet verlaten bijlagen, maar duidelijk gebruikt worden. Dat zegt iets over de leefbaarheid van een gemeente, die niet alleen bepaald wordt door erfgoed of toeristische troeven.

Ook de plaatselijke winkels dragen bij aan het karakter. Ze bieden eigen accenten en streekeigen producten, terwijl zelfs de supermarkten niet lijken mee te doen aan de wedloop naar steeds groter.

Meer dan een tussenstop

Ons verblijf bracht ons langs een middeleeuwse burcht, historische molens, een brouwerij met een lange familietraditie, een voormalige fabriek met een nieuwe toekomst en rustige wegen die uitnodigen om verder te kijken.

Herzele toont dat geschiedenis geen afgesloten hoofdstuk hoeft te zijn, maar gewoon deel kan uitmaken van het dagelijkse leven. Je hoeft er niet van de ene grote attractie naar de andere te hollen. Rustig rondkijken, een praatje maken, lekker eten en onverwachte plekjes ontdekken: daarin schuilt de echte charme.
Voor ons werd het een geslaagde combinatie van camperleven, cultuur, natuur en gastronomie. Zoals dat bij ‘Onderweg met Hendrik’ hoort, kwamen we voor de bestemming, maar waren het vooral de mensen, verhalen en kleine verrassingen onderweg die het verschil maakten.

Voor meer foto’s klik HIER